ปัจจัยที่ควรพิจารณาว่าจะผ่าตัดต้อกระจกที่ไหนดี?

มักมีคำถามว่า ใส่เลนส์เทียมแบบเดียวกัน ทำไมราคาไม่เท่ากัน? บทความนี้จะอธิบายว่า ไม่ใช่ราคาของเลนส์เทียมเท่านั้นที่เป็นตัวกำหนดราคาของการผ่าตัด เนื่องจากการผ่าตัดต้อกระจกยังต้องพิจารณาหลายด้าน

"เพราะดวงตาแต่ละคู่มีความซับซ้อนไม่เท่ากัน... ทำไมเครื่องมือผ่าตัดและประสบการณ์ของแพทย์จึงเป็นเรื่องสำคัญ?"

การผ่าตัดครั้งแรก คือโอกาสที่ดีที่สุด

• การตัดสินใจเลือกผ่าตัดกับแพทย์ที่เชี่ยวชาญและในสถานที่ที่เครื่องมือครบถ้วน ตั้งแต่ครั้งแรก คือการถนอมดวงตาที่ดีที่สุด เพราะการผ่าตัดแก้ไขในภายหลังมีความเสี่ยงเพิ่มขึ้นและผลลัพธ์อาจไม่ดีเท่าเดิม

ข้อเท็จจริงที่ควรทราบ

1. ดวงตาแต่ละดวงมีความซับซ้อนไม่เท่ากัน แม้จะเรียกว่า โรคต้อกระจก เหมือนกัน แต่สภาพภายในดวงตาของแต่ละคนมีความต่างกันอย่างสิ้นเชิง

   • บางท่านมี “ต้อกระจกที่แข็งตัวมาก” ซึ่งต้องใช้พลังงานและทักษะสูงในการสลาย

   • บางท่านมี “เอ็นยึดเลนส์ตาไม่แข็งแรง” หรือมีโรคประจำตัวทางตาอื่นๆ ซ่อนอยู่

   • บางท่าน “รูม่านตาไม่ขยาย” หรือ “ถงหุ้มเลนส์บางกว่าปกติ”

2. ในการผ่าตัดดวงตา แม้จะมีการวางแผนอย่างดี แต่สถานการณ์ขณะผ่าตัดอาจมีความซับซ้อนเกิดขึ้นได้ เช่น ถุงหุ้มเลนส์ที่บางกว่าปกติ หรือภาวะแทรกซ้อนที่ไม่คาดคิด ความพร้อมและประสบการณ์ของแพทย์ ตลอดจนเครื่องมือจึงเป็นหัวใจสำคัญ

ปัจจุบันมี รพ.ที่ผ่าตัดต้อกระจกได้หลายๆ แห่ง ปัจจัยอะไรบ้างที่ควรพิจารณาว่าจะผ่าตัดต้อกระจกที่ไหนดี?

1. มีเครื่องมือตรวจประเมินก่อนผ่าตัด หลายหลาย ได้แก่

   1. เครื่องตรวจคุณภาพของกระจกตา เช่น เครื่องตรวจ corneal topography โดยเฉพาะรายที่ต้องการใส่เทียมชนิดหลายโฟกัส

   2. เครื่องตรวจจอประสาทตา เช่น optical coherence tomography เนื่องจากบางรายมีทั้งต้อกระจกและมีโรคอื่นๆ ของจอประสาทตาร่วมด้วย

   3. เครื่องวัดกำลังของเลนส์เทียม เช่น optical biometer ปัจจุบันใช้เครื่องวัดกำลังของเลนส์เทียมด้วยแสงเลเซอร์ซึ่งให้ความแม่นยำมากกว่าอัลตร้าซาวน์ เครื่องบางรุ่นมีระบบตรวจจับว่าผู้ป่วยจ้องมองจุดที่ถูกต้องขณะวัดหรือไม่

2. มาตรฐานห้องผ่าตัด มาตรฐานห้องผ่าตัดเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อลดความเสี่ยงเรื่องการติดเชื้อหลังผ่าตัด

3. เครื่องมือผ่าตัด

   1. กล้องผ่าตัด เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งในการผ่าตัดต้อกระจก กล้องรุ่นใหญ่ที่มีคุณภาพสูงจะมีระบบไฟและระบบเลนส์ที่ช่วยให้แพทย์ผู้ผ่าตัดมองเห็นบริเวณที่จะผ่าตัดได้อย่างชัดเจนเมื่อเทียบกับกล้องรุ่นเล็กกว่า

   2. ปัจจุบันการผ่าตัดด้วย เครื่องสลายต้อกระจกด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง เป็นมาตรฐานในการผ่าตัด ซึ่งเครื่องสลายต้อกระจกด้วยคลื่นเสียงความถี่สูงก็มีหลายยี่ห้อ หลายรุ่น บางรุ่นมีคุณสมบัติที่ช่วยให้การผ่าตัดมีความปลอดภัยมากขึ้น เช่น ระบบตรวจจับความดันลูกตาขณะผ่าตัดเพื่อป้องกันการกระเพื่อมของช่องหน้าลูกตาเพื่อถนอมถุงหุ้มเลนส์และดวงตาให้ได้มากที่สุด หรือด้ามสลายต้อกระจกที่ปลดปล่อยพลังงานอัลตร้าซาวน์แบบหลายแกนที่มีประสิทธิภาพดีขึ้น

   3. ระบบเครื่องสำรอง บางโรงพยาบาลมีกล้องผ่าตัดและเครื่องสลายต้อกระจกด้วยคลื่นเสียงความถี่สูงหลายเครื่อง ก็ถือว่าเป็นข้อดีที่มีเครื่องสำรองที่พร้อมใช้งานทันทีหากเครื่องหลักมีปัญหาระหว่างผ่าตัด

   4. การมี เครื่องตัดน้ำวุ้นตาส่วนหลัง รองรับ เพื่อใช้แก้ไขปัญหาเมื่อเกิดภาวะแทรกซ้อนระหว่างผ่าตัดในบางกรณีที่จำเป็น แต่อาจต้องทำโดยแพทย์ที่มีความชำนาญด้านน้ำวุ้นตาและจอตา

4. ความพร้อมของการผ่าตัดด้านจอประสาทตา ในกรณีที่พบว่าเป็นต้อกระจกที่มีความยากกว่าปกติหรือระหว่างผ่าตัดพบว่ามีภาวะแทรกซ้อน การมีเครื่องตัดน้ำวุ้นตาและแพทย์มีที่ความชำนาญด้านน้ำวุ้นตาและจอตา ก็จะสามารถจัดการปัญหาได้ทันทีในคราวเดียวกัน อย่างไรก็ตาม ถ้าไม่สามารถทำได้ในคราวเดียวกันก็สามารถส่งต่อให้แพทย์ที่มีความชำนาญด้านน้ำวุ้นตาและจอตาเพื่อทำผ่าตัดซ้ำอีกครั้งก็ได้

5. ค่าใช้จ่าย ควรเลือกให้เหมาะสมตามสิทธิ์การเบิกจ่าย เช่น สิทธิ์การข้าราชการ ประกันสังคม หรือบัตรประกันสุขภาพถ้วนหน้า หรือถ้าจะต้องจ่ายเองก็ควรพิจารณาให้เหมาะสมตามงบประมาณที่มี

สรุป

• การที่แต่ละโรงพยาบาลกำหนดราคาที่แตกต่างกัน ส่วนหนึ่งมาจากเทคโนโลยีที่เลือกใช้ มาตรฐานของสถานที่ และประสบการณ์ของทีมแพทย์ ดังนั้น นอกจากชนิดของเลนส์เทียมแล้วการพิจารณาปัจจัยเหล่านี้ก็มีความสำคัญ เพื่อความมั่นใจและผลลัพธ์การมองเห็นที่ยาวนาน

ด้วยความปรารถนาดีจาก ดิเรก-ประภัสสร จักษุคลินิก
www.direkclinic.com